Posted in MSKH, Նախագիծ, Uncategorized

Մեկ տարրի պատմություն

1. Ինչ է ուսումնասիրում քիմիան,ինչ բնագիտական գիտություններ գիտեք:

Քիմիան ուսումնասիրում է նյութերը, դրանց բաղադրությունը, կառուցվածքը, հատկությունները և կիրառումը:

2. Մարմին,նյութ,բերել օրինակներ

Մարմինները նյութերից պատրաստված առարկաներ են: Օրինակ՝ աթոռ և փայտ: Աթոռ-մարմին, նյութ-փայտ:

3. Պարզ և բարդ նյութեր,բերել օրինակներ

Պարզ նյութերը կազմված են մեկ տարրից, իսկ բարդ նյութերը մի քանի տարրերից:

4. Ֆիզիկական,քիմիական երևույթներ,բերել օրինակներ

Ֆիզիկական երևույթներ տարբերվում են քիմիականից, քանի որ ֆիզիկական երևույթների ընթացքում նոր նյութեր չեն առաջանում, իսկ քիմիական երևույթների ժամանակ առաջանում են:

5. Սահմանել մոլեկուլ,ատոմ հասկացողությունները,ատոմի բաղադրությունը

Ատոմը նյութի փոքրագույն մասնիկն է: Ատոմը կազմված է էլեկտրոններից, պրոտոններից և նեյտրոններից:

6. Ինչ ատոմամոլեկուլային տեսության կետեր գիտեք

  • Ատոմը նյութի փոքրագույն մասնիկն է:
  • Հունարեն բառ է, որը թարգմանվում է անբաժանելի:
  • Ֆիզիկական երևույթների ժամանակ և՛ մոլեկուլները, և՛ ատոմները պահպանվում են:
  • Քիմիական ռեակցիաների ժամանակ մոլեկուլները քայքայվում են, իսկ ատոմները պահպանվում են:
  • Ատոմները և մոլեկուլները գտնվում են անընդհատ շարժման մեջ են:
  • Նույն տեսակի ատոմների միացումից առաջանում են պարզ նյութեր:
  • Տարբեր տեսակի ատոմի միացումից առաջանում են բարդ նյութեր:
  • Տարը դա ատոմների որոշակի տեսակ է:
  • Պարզ նյութերը բաժանվում են երկու մեծ խմբերի՝ մետաղների և ոչ մետաղների:
  • Ատոմների ֆիզիկապես բաժանելի են: Կենտրոնում գտնվում միջուկ, միջուկը կազմված է պրոտոններից (p+),  նեյտրուններից (n0),  էլեկտրոն (-ē): Նույն լիցքով մասնիկները իրար վանում են, իսկ տարբեր լիցքով մասնիկները իրար ձգում են:
  • Ատոմները էլեկտրաչեզոք մասնիկներ են և հավասար են կարգի կարգաթվին պարբերական համակարգում:

7. Հարաբերական ատոմային,մոլեկուլային զանգված

Հարաբերական մոլեկուլային զանգվածը ցույց է տալիս, թե նյութի մոլեկուլի զանգվածը քանի անգամ է մեծ ԶԱՄ-ից։

8. Տարրերի առաջին դասակարգումը,ինչպես է ստեղծվել պարբերական համակարգը

Բոլոր տարրերը գրվեցին ըստ հարաբերական ատոմային զանգվածների մեծացումով, տարրերը համարակալվեցին և այդ համարները կոչվեցին կարգաթվեր: Նկատեցին, որ ամեն մի ութ տարրից հետո կրկնվում են տարրերի հատկությունները: Այդ երկար շարքը բաժանեցին ավելի կարճ շարքերի այնպես որ ալկալիական մետաղները ընկնեն իրար տակ, հալոգենները իրար տակ, իսկ ազնինվ գազերը իրար տակ: Այդ շարքերը կոչվեցին պարբերություններ:

9. Պարբերություններ,ինչ է ցույց տալիս պարբերության համարը

Պարբերության համարը ցույց է տալիս էլեկտրոնային շերտերի քանակը:

10. Կարգաթիվ,ինչ է ցույց տալիս տարրի կարգաթիվը

Կարգթիվը ցույց է տալիս պրոտոնների և էլեկտրոնների թիվը:

11. Խմբեր,ենթաղմբեր,ինչ է ցույց տալիս խմբի համարը

Խմբի համարը, եթե տարրը գտնվում է գլխավոր ենթախբում ցույց է տալիս էլեկտրոնների թիվը վերջին շերտում:

9) Օքսիդացման աստիճանը`ՕԱ 0, -2, +6

Posted in MSKH, Նախագիծ, Երկրաչափություն, Uncategorized

13.10.2020 եռանկյան միջին գիծ դաս 8

ՄԻՋՆԱԳԻԾ

Միջին գիծ

Սահամանում Եռանկյան երկու կողմերի միջնակետերը միացնող հատվածը կոչվում է եռանկյան միջին գիծ:

Թեորեմ:  Եռանկյան միջին գիծը զուգահեռ է նրա կողմերից մեկին և հավասար այդ կողմի կեսին:

Ապացույցն ինքնուրույն, որպես հետազոտական աշխատանք կամ կարող ես կարդալ դասագրքից, էջ՝ 11:

Posted in MSKH, Նախագիծ, Uncategorized

հայոց լեզու վարժ․ 50,51

50.Կետերի փոխարեն գրի՛ր փակագծում տրված, տեքստի ոճին համապատասխանող հոմանիշներից մեկը:

Ներկա ժամանակներում մարդկանց առողջության համար առանձնահատուկ վտանգ է ներկայացնում (հարուցում, ներկայացնում) մթնոլորտային օդի աղտոտումը (կեղտոտումը, աղտոտումը), որովհետև (քանզի, որովհնտև) դա այն միջավայրն է, որի հետ մարդն իր կյանքի յուրաքանչյուր (ամեն մի, յուրաքանչյուր) ակնթարթում շփվում է: Բազմաթիվ են մթնոլորտային օդն ադտոտող միացությունները: Մեզ հայտնի ընդարձակ (մեծ, ընդարձակ) ցուցակից կարելի է. առանձնացնել (ջոկել, անջատել, առանձնացնել) մի խումբ նյութեր, որոնք գրեթե միշտ առկա են արդյունաբերական խոշոր (մեծ, խոշոր, կարևոր) քաղաքների մթնոլորտում:

51.Հոմանիշների հինգ զույգ առանձնացրո՛ւ:

Ընչազուրկ, հերսոտ, ընչաքաղց, ընթացիկ, սրընթաց, անընկճելի, արագընթաց, անկոտրում, դյուրաթեք, դյուցազնական, դյուրաբեկ, ճկուն, աղքատ, հերոսական:

Ընչազուրկ, ընչաքաղց, աղքատ

Հերսոտ,

Ընթացիկ, սրընթաց, արագընթաց

Անկոտրում, անընկճելի, հերոսական

Դյուրաթեք, դյուրաբեկ, ճկուն,

Posted in MSKH, Նախագիծ, Երկրաչափություն, Uncategorized

Դաս 7. Երկրաչափություն

Դաս 7.

Զուգահեռագծի հայտանիշները

Տեսական նյութ

Դիտարկենք զուգահեռագծի երեք հայտանիշ:

Հայտանիշ 1. Եթե քառանկյան երկու կողմերը հավասար են և զուգահեռ, ապա այդ քառանկյունը զուգահեռագիծ է:

1.png

Հայտանիշ 2. Եթե քառանկյան հանդիպակաց կողմերը զույգ առ զույգ հավասար են, ապա այդ քառանկյունը զուգահեռագիծ է:

2.png

Հայտանիշ 3.Եթե քառանկյան անկյունագծերը հատման կետով կիսվում են, ապա այդ քառանկյունը զուգահեռագիծ է:

3.png
Posted in MSKH, русский, Նախագիծ, Uncategorized

Золотая Роза

1.Прочитайте текст

«Каждая минута, каждое брошенное слово и взгляд, каждая шутливая
или глубокая мысль, каждое незаметное движение человеческого сердц
так же как летучий пух тополя или огонь звезды в ночной луже, – всё это
крупинки золотой пыли».

Не могу припомнить, как я узнал эту историю о парижском мусорщике Жане Шамете. Шамет зарабатывал на жизнь тем, что прибирал мастерские
ремесленников в своём квартале. Жил Шамет в лачуге на окраине города. Лачуга
мусорщика находилась рядом с домиками сапожников, собирателей окурков и нищих.
Никто из посторонних не заглядывал в эти места, кроме сыщиков,
которые появлялись здесь только в тех случаях, когда разыскивали краденые вещи.
Соседи прозвали Шамета «дятлом», потому что он был худ, остронос и из-под шляпы у него всегда торчал клок волос, похожий на хохол(торчащий клок перьев) птицы. Когда-то Жан Шамет знал лучшие дни. Он служил солдатом в армии
во время мексиканской войны. Шамету повезло. Он заболел тяжёлой лихорадкой. Больного солдата
отправили обратно на родину. Полковой командир воспользовался этим
и поручил Шамету отвезти во Францию свою дочь Сюзанну – девочку
восьми лет.
Командир был вдовцом и поэтому вынужден был повсюду возить девочку с собой. Но на этот раз он решил расстаться с дочерью и отправить её к сестре. Климат Мексики был убийственным для европейских детей.
Во время возвращения Шамета во Францию над Атлантическим океаном стояла жара. Девочка всё время молчала. Даже на рыб, вылетавших
из воды, она смотрела не улыбаясь.
Шамет как мог заботился о Сюзанне, старался чем-то занять её. Он
начал рассказывать ей свою жизнь, вспоминая рыбачий посёлок на берегу Ла-Манша, сыпучие пески, часовню, свою мать. И, хотя в его воспоминаниях не было ничего весёлого, к удивлению Шамета, девочка слушала эти рассказы с жадностью и даже заставляла их повторять.
Шамет хотел восстановить в памяти это давно ушедшее время своей
жизни. Однажды он вспомнил о золотой розе и рассказал о ней девочке.
То ли Шамет видел эту выкованную из почернелого золота грубую розу
в доме старой рыбачки, то ли слышал рассказы об этой розе от окружающих. Нет, пожалуй, он её видел однажды и запомнил, как она блестела.
Все в посёлке удивлялись, что старуха не продаёт свою драгоценность. Она могла бы получить за неё большие деньги. Одна только мать Шамета уверяла, что продавать золотую розу – грех, потому что её подарил старухе её возлюбленный «на счастье», когда она ещё была молодой.
– Таких золотых роз мало на свете, – говорила мать Шамета.
– Но все, у кого они есть, обязательно будут счастливыми. И не только они, но и
каждый, кто притронется к этой розе.
Мальчик с нетерпением ждал, когда же старуха станет счастливой. Но
никаких признаков счастья не было и в помине. Дом старухи трясся от
ветра, а по вечерам в нём не зажигали огня.
Так Шамет и уехал из посёлка, не дождавшись перемены в старухиной судьбе. Только год спустя, случайно встретив знакомого, он узнал от него, что к старухе неожиданно приехал из Парижа сын-художник – бородатый, весёлый и чудной (немного странный). Лачуга наполнилась шумом и достатком.
Однажды, когда Шамет, сидя на палубе, расчёсывал Сюзанне волосы,
она спросила:
– Жан, а мне кто-нибудь подарит золотую розу?
– Всё может быть, – ответил Шамет. – Найдётся и для тебя, Сузи,
какой-нибудь чудак.

Posted in MSKH, русский, Նախագիծ, Uncategorized

Переводческий проект

Կոմիտաս (Սողոմոն Սողոմոնյան)` վարդապետ,  երգահան, երաժշտական էթնոլոգ, երաժշտագետ, ուսուցիչ: Ծնվել է 1869թ. սեպտեմբեր 26-ին՝ Քյոթահիայում, մահացել՝  Փարիզի Վիլ-Ժուիֆ արվարձանի հիվանդանոցում՝ 1935թ. հոկտեմբեր 22-ին: 1936թ. գարնանը նրա աճյունը տեղափոխվել է Հայաստան:

Կոմիտաս վարդապետը ժամանակակից հայկական դասական երաժշտության հիմնադիրն է համարվում: Պատմամշակութային մեծ արժեք են նրա հավաքած երաժշտական բանահյուսության նմուշները՝ հորովելների եղանակներ, «Սասունցի Դավիթ», «Մոկաց Միրզա» վիպական ասերգեր, անտունիներ, հոգեւոր տաղեր, 4000 գեղջկական երգեր եւ այլն:Առանձնանում է հատկապես «Պատարագը», որն այսօր էլ եկեղեցու ծիսակատարության մեջ է։

Կոմիտասի անվան թանգարան-ինստիտուտը բացվել է 2015թ. հունվարի 29-ին եւ ներկայացնում է Վարդապետի կյանքը, ստեղծագործական ողջ ուղին ու թողած ժառանգությունը:

1. Աբեղայական վկայագիրը

Լուսանկարը` Մեդիամաքս

Հոգեւորականի ուղին 12-ամյա Սողոմոն Սողոմոնյանի առաջ բացվում է 1881թ.-ին։ Գեւորգ վարդապետ Դերձակյանը Գեւորգ Դ Կաթողիկոսի կարգադրությամբ Քյոթահիայից իր հետ ճեմարանի ապագա սան է բերում: Որբ Սողոմոնը, որ հայերեն չգիտեր, Կաթողիկոսի խոսքից ոչինչ չի հասկանում: Հիասթափված Կաթողիկոսը պատրաստվում է նրան հետ ուղարկել, երբ տղան ասում է, որ եկել է սովորելու ու սկսում է իր հրաշալի ձայնով երգել «Լույս Զվարթ»-ը: Կաթողիկոսը չի կարողանում զսպել արցունքները:


Գեւորգյան ճեմարանն ավարտելուց եւ սարկավագ ձեռնադրվելուց հետո Սողոմոնը աբեղա է դառնում 1894թ.-ին: Սողոմոն Սողոմոնյանը օծվում է 7-րդ դարի նշանավոր բանաստեղծ, շարականների հեղինակ Կոմիտաս կաթողիկոսի անունով: Մեկ տարի անց Կոմիտասը վարդապետական աստիճան է ստանում:

2. Բեռլինի համալսարանի եւ կոնսերվատորիայի վկայականները

Լուսանկարը` Մեդիամաքս

1896-99թթ.Կոմիտասը սովորել է Բեռլինի Ֆրիդրիխ Վիլհելմի անվան համալսարանում: Այստեղ Վարդապետն ուսումնասիրել է ներդաշնակագիտություն, կոմպոզիցիա, մշակել է ձայնը:

Այս տարիներին Կոմիտասը սովորել է նաեւ Ռիխարդ Շմիդտի մասնավոր կոնսերվատորիայում՝ Ալեքսանդր Մանթաշյանի մեկենասությամբ: Վկայականը Շմիդտի կնիքով եւ ստորագրությամբ է: Փաստում է այն մասին, որ Կոմիտասն ավարտել է տեսական եւ գործնական ամբողջ դասընթացը: Այս հայտնի երաժշտանոցը նոբելյան 30 մրցանակակիր է տվել:

3. Գերմաներենով եւ թուրքերենով խմբերգերը

Լուսանկարը` Մեդիամաքս

Գերմաներենով գրված խմբերգը Աստվածաշնչյան «Առ գետս բաբելացվոց» սաղմոսի հիման վրա է: Սա Կոմիտասի դիպլոմային աշխատանքն է եղել եւ գրվել է 1899թ.-ին: Նա ստեղծագործելիս հատուկ ուշադրություն է դարձրել լեզվի շեշտադրության, ռիթմի վրա: 

Թուրքերենով խմբերգը կոչվում է «Ես երկաթ եմ»: Կոմիտասը կապ է ունեցել թուրք մտավորականների հետ, մասնավոր դասեր է տվել նրանց: Այս մտավորականներից մեկն էլ Մեհմեդ Էմինն էր, ում ստեղծագործության հիման վրա էլ գրվել է խմբերգը:

Մեհմեդ Էմինը հետագայում մեծ դերակատարություն է ունեցել Կոմիտասի՝ աքսորից վերադարձման հարցում, երբ 1915թ.ապրիլի Օսմանյան կառավարությունը 600 հայ մտավորականների աքսորեց Անատոլիայի խորքերը: Կոմիտասի հռչակը նպաստում է, որպեսզի գրեթե երկու շաբաթ անց, ազդեցիկ մարդկանց գրած նամակների շնորհիվ նրան հետ վերադարձնեն: Այդ ընթացքում Կոմիտասը տեսել էր, թե ինչպես են թուրքերը գազանաբար սպանում հայերին, ինչն էլ անհետեւանք չի մնում Կոմիտասի ներաշխարհի վրա, եւ Վարդապետը դառնում է ինքնամփոփ: Դա առիթ տվեց կարծելու, որ նա խելագարվել է: 

4. Գորգը, սափորն ու Թերլեմեզյանի կտավը

Լուսանկարը` Մեդիամաքս

Գորգը եղել է դեռ Կոմիտասի ծննդից շատ առաջ: Այն Կոմիտասի մայրը՝ Թագուհին է հայրական տնից օժիտ բերել: Կոմիտասը մորը կորցրել է, երբ ընդամենը 6 ամսական էր:

Սափորը խորհրդանշում է Կոմիտասի ծննդավայրը՝ Քյոթահիան: Սափորի պատրաստման այս եղանակը Նախիջեւանի Գողթն գավառի Ցղնա գյուղից իրենց հետ բերել են Կոմիտասի նախնիները:

Սափորի հետ կապված մի պատմություն կա, համաձայն որի՝ 1881թ.-ին Գեւորգ վարդապետ Դերձակյանի հետ Էջմիածին գնալու ճանապարհին կանգ են առնում Էսքեշեհիրում՝ Թորոս Ավդալյանի տանը: Ավդալյանը խնդրում է թույլ տալ, որպեսզի ինքը հոգա Սողոմոնի ճանապարհածախսը: 1913թ. Կոմիտասը կրկին Էսքեշեհիրում էր. այցելում է Ավդալյանին եւ, որպես երախտիքի նշան, նրան է նվիրում սափորը: Ավդալյանն էլ Կոմիտասին խնդրում է, որ այն փոխանցի Փարիզում ապրող իր որդուն՝ Հովնաթանին: Սափորը Փարիզից հասնում է Գրականության եւ արվեստի թանգարան, այնտեղից էլ Կոմիտասի անվան թանգարան-ինստիտուտ:

Փանոս Թերլեմեզյանի արած կտավում Կոմիտասը նստած է մոր գորգի վրա, կողքին սափորն է դրված: Կոմիտասը նկարում ընթերցում է: Այս աշխատանքն արվել է 1913թ.-ին: Երկու ընկեր՝ Կոմիտասն ու Թերլեմեզյանը Կոմիտասի ծննդավայրում՝ Քյոթահիա գյուղում էին եւ մնում էին վարձած վրանում: Այստեղ Կոմիտասը թուրքական երգեր էր նոտագրում: Կարծիք կա, որ սա այն եզակի նկարներից է, որի համար Կոմիտասը բնորդ է եղել:

5. Սրինգները

Լուսանկարը` Մեդիամաքս

Եղեգնից, մետաղից եւ ծիրանի փայտից սրինգները պատկանել են Կոմիտաս վարդապետին: Փարիզում դասախոսության ժամանակ այս սրինգներից մեկով է Կոմիտասը նվագում, որի ընթացքում ողջ լսարանը քարանում է: Ոչ ոք չի ծափահարում, եւ Կոմիտասն էլ կարծում է, որ ելույթն անհաջող է ստացվել: Քիչ անց դահլիճը թնդում է ծափահարություններից, որից հետո  ֆրանսիացի նշանավոր երգահան, երաժշտական քննադատ Կլոդ Դեբյուսին հուզված մոտենում է Կոմիտասին, ծունկի գալիս, համբուրում հագուստի քղանցքն ու ասում. «Խոնարհվում եմ Ձեր երաժշտական հանճարի առջեւ»:

«Եթե Կոմիտասը գրեր միայն «Անտունին», այդ էլ բավական կլիներ նրան խոշոր արվեստագետ համարելու»,- ասել է Կլոդ Դեբյուսին:

Комитас (Согомон Согомонян) – вардапет, композитор, музыковед, музыковед, педагог.Он родился в 1869 году умер в Киото 26 сентября 1935 года в больнице в пригороде Парижа Виль-Жуиф. 22 октября. 1936 г. Весной его тело перевезли в Армению.

Комитас считается основоположником современной армянской классической музыки. Образцы его музыкального фольклора представляют огромную историческую и культурную ценность: пути хоровелов, эпические песни «Давид Сасунский», «Мокац мирза» эпические песни, бомжи, духовные стихи, 4000 деревенских песен и т. д. Особо выделяется «Литургия», которая до сих пор присутствует в церковных обрядах.

Музей-институт Комитаса открылся в 2015 году. 29 января олицетворяет жизнь монаха, весь творческий путь оставшееся наследство.

Путь священника открылся в 1881 году для 12-летнего Согомона Согомоняна. По распоряжению Католикоса Геворга IV архимандрит Геворг Дердзакян привез из Киото будущего студента духовной семинарии. Сын-сирота Соломон, не знавший армянского, ничего не понимает со слов Католикоса. Разочарованный католикос собирается отправить его обратно, когда мальчик говорит, что пришел учиться, и начинает своим чудесным голосом петь «Луйс в Варт». Католикос не может сдержать слез.

После окончания Геворгянской духовной семинарии и рукоположения в диаконы Соломон стал монахом в 1894 году. Согомон Согомонян посвящен знаменитому поэту 7 века, автору гимнов, католикосу Комитасу. Через год Комитас получил докторскую степень.

В 1896-99 Комитас учился в университете Фридриха Вильгельма в Берлине. Здесь монах изучал гармонию, композицию և развивал свой голос.

В эти годы Комитас также учился в частной консерватории Ричарда Шмидта под руководством Александра Манташяна. Сертификат подписан Шмидтом. Это доказывает, что Комитас прошел весь теоретико-практический курс. Этот знаменитый музыкальный музей наградил 30 лауреатов Нобелевской премии.

Хор написан на немецком языке и основан на библейском псалме «К реке Вавилон». Это дипломная работа Комитаса, написанная в 1899 году. При сочинении он обращал особое внимание на напряжение и ритм языка.

Турецкая песня называется «Я жельеза». Комитас имел связи с турецкой интеллигенцией и давал им частные уроки. Одним из таких интеллектуалов был Мехмет Эмин, по произведениям которого был сформирован хор.

Мехмет Эмин сыграл большую роль в возвращении Комитаса из ссылки в 1915 году. В апреле правительство Османской империи депортировало 600 армянских интеллектуалов в глубины Анатолии. Птица Комитаса вносит свой вклад в письма, написанные пострадавшим через две недели, которые остались. То, как турки зверски убили армян, его беспокоит, не осталось во внутреннем мире Комитаса.потому что кажется, что он сумасшедший.

Ковер был изготовлен задолго до рождения Комитаса. Его привезла мать Комитаса Тагуи из отцовского дома. Комитас потерял мать, когда ему было всего 6 месяцев.

Кувшин символизирует Киотахию, место рождения Комитаса. Такой способ изготовления кувшина привезли им предки Комитаса из села Хохна в Нахичевани.

Существует рассказ о кувшине, согласно которому в 1881 году по пути в Эчмиадзин с архимандритом Горгом Дердзакяном они остановились у дома Тороса Авдаляна в Эскишехире. Авдалян просит позволить оплатить дорожные расходы Соломона. 1913 г. Комитас снова в Эскишехире. Он посещает Авдаляна и преподносит ему кувшин благодарности. Авдалян просит Комитаса передать его своему сыну Овнатану, который живет в Париже. Кувшин идет из Парижа в Литературно-художественный музей, а оттуда в Музей-институт Комитаса.

На картине Паноса Терлемезяна Комитас сидит на ковре матери, рядом с ним кувшин. Комитас читает на картинке. Эта работа была выполнена в 1913 году. Двое друзей, Комитас и Терлемезян, находились в селе Киотахия, на родине Комитаса, в арендованной палатке. Здесь Комитас писал турецкие песни. Считается, что это одна из уникальных картин, автором которых был Комитас.

Камыши из тростника, металла и абрикосового дерева принадлежали Комитасу. Во время лекции в Париже Комитас играет на одной из этих флейт, во время которой всю аудиторию побивают камнями. Никто не аплодирует, и Комитас считает, что выступление было неудачным. Вскоре после этого зал разразился аплодисментами, после чего известный французский композитор, музыкальный критик Клод Дебюсси взволнованно подошел к Комитасу, опустился на колени, поцеловал подол его одежды и сказал: «Я преклоняюсь перед вашим музыкальным гением».

«Если бы Комитас написал только« Антуана », этого было бы достаточно, чтобы сделать его великим

Posted in MSKH, Նախագիծ, Ֆիզիկա․ լաբորատոր աշխատանք, Uncategorized

Դաս5,6 ֆիզիկա

Դաս5,6

Թեման.Հավասարաչափ արագացող շարժում:Արագացում:Հավասարաչափ արագացող շարժման արագություն:Ճանապարհը հավասարաչափ արագացող շարժման դեպքում

Լաբորատոր աշխատանք.Հավասարաչափ արագացող շարժման արագացման որոշումը

Դասարանում քննարկվող հարցեր.

1.Որ անհավասարաչափ շարժումն է կոչվում հավասարաչափ արագացող

Մարմնի շարժումը կոչվում է հավասարաչափ արագացող, եթե այդ շարժման արագությունը կամայական հավասար ժամանաակամիջոցներում փոփոխվում է նույն չափով

2.Որ ֆիզիկական մեծությունն էկոչվում հավասարաչափ արագացող շարժման արագացում;

ֆիզիկական մեծությունը, որը հավասար է մարմնի շարժման արագության փոփոխության և այն ժամանակամիջոցի հարաբերությանը, որի ընթացքում կատարվել է այդ փոփոխությունը, կոչվում է հավասարաչափ արագացող շարժման արագացում։

3.Ինչ է ցույց տալիս արագացումը:Որն է արագացման միավորը,և ինչպես է այն սահմանվում:Գրել բանաձևը:

 ցույց է տալիս միավոր ժամանակում մարմնի արագության փոփոխության չափը։

4.Հավասարաչափ շարժման ճանապարհի և արագության բանաձևը5.Հավասարաչափ արագացող շարժման արագության և ճանապարհի բանաձևերը

շարժման ճանապարհի S=vt

արագության V=s/t

a=2s/t²

s=1/2 v.t=v.t/2=s=at.t/2=at²/2

Posted in MSKH, Նախագիծ, Կենսաբանություն, Uncategorized

Ռեֆլեքս

Ռեֆլեքս, օրգանիզմի պատասխան ռեակցիան է ներքին և արտաքին միջավայրից ստացվող գրգիռներին, որն իրականանում է նյարդային համակարգի մասնակցությամբ։ Ռեֆլեքսի կառուցվածքային հիմքը ռեֆլեքսային աղեղն է։ Դա այն ուղին է, որով հաղորդվում են նյարդային գրգիռները ռեֆլեքսի իրականացման ժամանակ։

Ըստ նեյրոնների քանակի ռեֆլեքսային աղեղները լինում են պարզ՝ երկնեյրոնային և բարդ՝ բազմանեյրոնային։ Առաջինը կազմված է զգայական նեյրոնից, որը դրդումն անմիջապես հաղորդում է շարժողական նեյրոնին։ Այդպիսի ռեֆլեքսային աղեղ ունեն ծնկային, արմնկային, աքիլեսյան ռեֆլեքսները։ Բարդ ռեֆլեքսային աղեղը պարունակում է մեկ կամ ավելի միջանկյալ (ներդիր) նեյրոններ, որոնք տեղավորված են զգայական ու շարժողական նեյրոնների միջև։ Բարդ են քայլքը, վազքը, վեգետատիվ ֆունկցիաներն իրականացնող ռեֆլեքսների աղեղները։

Ռեֆլեքսի իրականացման համար անհրաժեշտ է ռեֆլեքսային աղեղի բոլո օղակների կազմաբանական ու ֆիզիոլոգիական ամբողջականություն։ Եթե գորտի թաթը ընկղմենք ծծմբական թթվի թույլ լուծույթի մեջ, նա թաթն արագ կհանի լուծույթից, կառաջանա պաշտպանական ռեֆլեքս։ Եթե վերջույթի մաշկը,ռեֆլեքս տեղի չի ունենա։ Հետևաբար որևէ բաղադրիչի բացակայության դեպքում ռեֆլեքս չի իրականանում։

Ռեֆլեքսային գործընթացի մեջ տարբերվում է կապի երկու տեսակ՝ ուղիղ կապ (երբ տեղեկատվությունը հասնում է ուղեղից օրգան) և հետադարձ կապ (երբ տեղեկատվությունը փոխանցվում է օրգանից դեպի ուղեղ)։ Այս երկու կապերի շնորհիվ գլխուղեղից կարող է կարգավորել հրահանգների ստույգ իրականացումը և անհրաժեշտության դեպքում ուղղում կատարել օրգանի աշխատանքի մեջ։ Այս ձևով ապահովվում է օրգանիզմի հստակ պատասխան ռեակցիան արտաքին գրգռիչին։