- Թվարկիր նոր ժամանակների ավանդական հասարակությունները և նրանց էական առանձնահատկությունները – 7 գնահատանիշ;
Ավանդական հասարակությութններ գոյություն ունեին ամենից առաջ Արևելքի երկրներում՝ Օսմանյան կայսրություն, Իրան, Հնդկաստան, Չինաստան, Ճապոնիա։Ավանդական հասարակության առանձնահատկություններից մեկն այն էր, որ պետության գլխին կանգնած էր միահեծան ղեկավարը։Նրա կամքը պարտադիր էր բոլորի համար։Կառավարում իրականացնում էին մեծաքանակ ապարատի միջոցով իսկ կարգ ու կանոնը պահպանում էին ոստիկանությունը,բանակը,դատարանը։Գյուղատնտեսությունը շարունակում էր մանալ գյուղատնտեսությունը պետության հողերի գերագույն սեփականատերը։Առանձնահատկություն է նաև ,որ հասարակությունն ունի հստակորեն ընդգծվածք դասային կառուծվածք (ազնվականություն, հոգեվորականություն, պաշտոնեություն, գյուղացիություն, արհեստավորներ, վաճառականներ)։ Մեծ էր նաև ընտանիքի և ազգակցական կապերի դերը;Կրթությունը հասանելի էր միայն վերնախավին։Օսմանյան կայսրության առանձնահատկությունը այն էր, որ տերության անկումային ընթացքից թուրքական վերնախավը ձգտում է դուրս գալ բարենորոգումների ճանապարհով, նաև այն, որ Օսմանյան կայսրության վերահսկման տակ էին Արևմուտք-Արևելք կարևորագույն ռազմավարական և առևվտրական ուղիները։ Իրանի առանձնահատկությունն այն է, որ այն գլխավորապես գյուղատնտեսական երկիր է և զարգացած է նաև արհեստագործությունը։ Միջազգային առևտրում հռչակված էին իրանական գորգերն ու գործվածքները։ Հնկաստանի առանձնահատկությունն այն է, որ այն ունի հեքիաթային հարստություն։ Նոր ժամանակներում Չինաստանի ավանդական հասարակության առանձնահատկությունն այն է, որ այն շարունակում է Չինաստանի ինքնամեկուսացումը արտաքին աշխարհից։
3.Սահմանիր «Անհատ» հասկացության հետ փոխկապակցված կարևոր հասկացությունները – 9 գնահատանիշ;
«Անձ» հասկացությունը սահմանելու համար անհրաժեշտ է տարբերել«մարդ», «անհատ» և «անձ» հասկացությունները:
«Մարդ» հասկացությունները օգտագործվում են բոլոր մարդկանց բնորոշ համընդհանուր որակները բնութագրելու համար:մարդը կենսաբանական էվոլյուցիայի բարձրագույն աստիճանն է, կենդանի բնության տարր: Մյուս կողմից՝ մարդը սոցիալական էակ է, սոցիալական իրականության սուբյեկտ։
Անհատը դա յուրաքանչյուր, առանձին եզակի մարդն է, որպես հասարակության անդամ է։ <<Անհատ>> հասկացողության հետ փոխկապված են <<անձ>> և <<մարդ>> հասկացությունները։Մարդը դա մռտածելու և խոսելու կարողությամբ, բանականությամբ և գիտակցությամբ օժտված և գործիքներ պատրաստող ու հասարակական աշխատանքի պրոցեսում դրանք գործադրող, դրանց օգնությամբ շրջապատող աշխարհի վրա ներգործող կենդանի էակ է։
Նկարագրիր հայոց ազատագրական պայքարը 18-րդ դարում Սյունիքի իշխանապետության անկումից հետո – 7 գնահատանիշ:
Սյունիքի ազատագրական պայքարը ավարտվեց՝ չհասնելով վերջնական նպատակին։Սակայն թուրքերի իշխանությունը Արևելյան Հայաստանում տևեց մի քանի տարի. 1735 թվականին պարսից զորահրամանատար Թահմասպ ղուլի Նադիր խանը, ով հետագայում հռչակվում է Նադիր շահ, հետ է գրավում Ատրպատականն ու Անդրկովկասը:Հայերին, ովքեր դիմադրել էին օսմանյան զորքերին Արցախում, Սյունիքում ու Այրարատում, բարձր ինքնավարություն է շնորհում, ճանաչում հայ մելիքների իրավունքները ու Էջմիածնի Մայր Տաճարին ոսկե ջահ նվիրում։18-րդ դարում էական պատերազմական գործողություններ տեղի չեն ունենում։
Սյունիքի ազատագրական պայքարը ավարտվեց՝ չհասնելով վերջնական նպատակին։Սակայն թուրքերի իշխանությունը Արևելյան Հայաստանում տևեց մի քանի տարի. 1735 թվականին պարսից զորահրամանատար Թահմասպ ղուլի Նադիր խանը, ով հետագայում հռչակվում է Նադիր շահ, հետ է գրավում Ատրպատականն ու Անդրկովկասը:Հայերին, ովքեր դիմադրել էին օսմանյան զորքերին Արցախում, Սյունիքում ու Այրարատում, բարձր ինքնավարություն է շնորհում, ճանաչում հայ մելիքների իրավունքները ու Էջմիածնի Մայր Տաճարին ոսկե ջահ նվիրում։18-րդ դարում էական պատերազմական գործողություններ տեղի չեն ունենում։։ Արևելյան Հայաստանը ենթարկվում է վարչական փոփոխությունների:Կարսի գավառի տարածքը Օսմանյան կայսրությանն էր անցել դեռ 1639 թվականին՝ Հայաստանի չորրորդ բաժանման ժամանակ։Հայ ազատագրական շարժման գործում XVIII դարի կեսերից առաջնորդությունն անցնում է գաղութահայ կենտրոններին։ Նրանցից առանձնահատուկ տեղ ուներ հնդկահայ գաղութը, որը հիմնականում զբաղվում էր վաճառականությամբ և մեծ հաջողություններիէր հասել այ ոլորտում և 1688թ․ անգլիական <<Արևելահնդկական ընկերությունը>> պայմանագիր է կնքում նրանց հետ, որպեսզի խուսափի հայ վաճառականների հետ մրձակցությունից և հեշտությամբ Հնդկաստան մուտք գործի։
Սեդա Ենգիբարյանի բլոգ 