1։ Գոյականները խմբավորել ըստ հոլովումների։
Սենյակ արտաքին ի, տուն ներքին ա, քաղաք արտաքին ի , այգի ներքին ու , օր արտաքին վա, գեղեցկություն արտաքին ա , լեռ արտաքին ա, քույր արտաքին ոջ, դուռ արտաքին ա, փողոց ի արտաքին, բեռ ա արտաքին,
գիրք ի արտաքին , ամիս ո արտաքին, լուսամուտ ի արտաքին, ձյուն ա ներքին, ընկեր ոջ արտաքին , ուսում ա արտաքին, աշուն ա արտաքին, գրիչ արտաքին ի , շուն ներքին ա, ձուկ արտաքին ան, բարդի արտաքին ու ,
խաղող արտաքին ի , զարգացում արտաքին ա , դիմում արտաքին ան, խնձորենի արտաքին ու
2։ Գտնե՛լ, թե որ շարքերի բոլոր բառերն են պատկանում ան
հոլովման։
1. լեռ, մոտեցում, թվարկում, գառ
2. տրոհում, դուռ, մեծություն, փորձարկում
3. մուկ, ձուկ, նուռ, շուն
4. մանուկ, գարուն, աշուն, լեռ
5. լրացում, անուն, թոռ, բեռ
Category: Հայոց լեզու 12
Գործնական աշխատանք
1. Գտնե՛լ գոյականական անդամի լրացումները և որոշե՛լ
տեսակը։
Արևագալից առաջ դարան էինք մտել կիրճում: Գիշերային ամոթխած գեղեցկուհին՝ լուսինը, (բացահայտիչ) վաղուց արդեն թաքնվել էր հանդիպակաց(որոշիչ) երկնակարկառ(որոշիչ) լեռան հետևում: Հատուկենտ(որոշիչ) աստղերն էլ դանդաղորեն հեռանում էին իրենց(որոշիչ) ասպարեզից: Խավարչտին գիշերը հետզհետե աղոտացավ, տարրալուծվեց օդում:
Continue reading “Գործնական աշխատանք”Գոյական անուն
1.Գոյականի թվի կարգը
Գոյական են կոչվում այն բառերը, որոնք անվանում են անձ, առարկա կամ հասկացություն, օրինակ. լիճ, հող, նկարիչ, քանդակագործ, երաժշտություն, հարգանք։ Գոյականներն ունեն քերականական երեք հատկանիշ, այսինքն՝ քերականական երեք կարգ։ Դրանք են թիվը, առումը (առկայացումը) և հոլովը։
Continue reading “Գոյական անուն”Հայոց լեզու և խոսքի մշակույթ
Լեզուն հասարակական կարևոր իրողություն է, որն ունի հաղորդման, արտահայտման, ճանաչողական գործառույթներ։ Գիտնականները միշտ էլ ուսումնասիրել են լեզուն, բացահայտել նրա տարբեր հատկանիշները։ Պատմական տարբեր
շրջաններում լեզուն տարբեր մոտեցումներով է ուսումնասիրվել։ Հնում լեզուներն
ուսումնասիրում էին առանձին-առանձին՝ իրենց կառուցվածքային տարբեր հատկանիշներով։ Սակայն ուսումնասիրությունների ընթացքում ի վերջո պարզ դարձավ, որ տարբեր լեզուների միջև կան մի շարք նմանություններ, և 19-րդ դարի
սկզբին Եվրոպայում ձևավորվեց համեմատական լեզվաբանության տեսությունը։
Առաջադրանքներ 331-350
332․քամի-հողմ, զեփյուռ, հով, զով, փոթորիկ, մրրիկ
ձայն-հնչույն, գոչույն, հաչոց, մկկոց, կանչյուն, ճռճռով, մլավող, բառաչույն
վախ-ահ, երկյուղ, սարսափ, սրտադող, սարսուռ, ահաբեկություն, ահասարսափ
գեղեցիկ-սիրուն, խորոտ, չքնաղ, չքնաղագեղ, նրբադեմ, սքանչելի, սքանչագեղ, բարեգեղ
տգեղ-գեշ, գարշադեմ, տձև, այլանդակ, անբարետես, անգեղ
շատ-բազմաթիվ, մեծաքանակ, առատ, ճոխ, բազում, մեծաթիվ, բյուրավոր, բազմաբյուր
ցանկություն-իղձ, ըղձանք, տենչ, տենչանք, փափագ, բաղձանք
ծիծաղել-խնդալ
Առաջադրանքներ 301-320
302.Այստեղ նախադասությունների տարբերությունը ժամանսկի մեջ է։
303․Իրականում քանի, որ մենք սովորում ենք ավագ դպրոցում, մենք չունենք հենց այպես ասված դասարանը։ Այո մենք ունենում ենք իրար հետ դասերը, բայց մենք համարյա իրար այդքան լավ չիգիտենք։ Միակ բանը, որ մեզ կապում է դա այն է, որ մատյանում գրված է մեր անուները մի դասարանի տակ։ Չեմ բացառում, որ մենք հաստատ նմանություններ ունենք և եթե ամեն օր իրար հետ դաս անենք իրար հետ շատ կկապվենք, բայց դեռ մենք իրար մեջ միայն նկատել ենք ընկերական խմբերի տարբերություն և դասացուցակների տարբերություն։
Առաջադրանքներ 271-294
271․ուղանց, անցուղի,
անուղղելի, ուղիղաչք
272․Ֆուձիյամա լեռան երկարությունը 3776 մետր է։ Լեռան գագաթի շրջակայքում կան բազմաթիվ հյուրանոցներ։ Ֆուձի հյուրանոցը նույնպես գտնվում էր լեռան գագաթին։ Չնայած նրա առանձնահատկությանը նա չէր տարբերվում մնացաց հյուրանոցներին։ Եվ մի օր այն դարձավ ամենահաջողակ հյուրանոցներից մեկը խելամիտ գովազդի շնորհիվ։ Գովազդը շատ պարզ էր և խաբուսիկ։ Գովազդը իմաստը այն էր, եթե Ձեր համարի պատուհանից Ֆուձիյաման դիտելուն վատ եղանակը խանգարի, ուրեմն հյուրանոցը Ձեր վճարած վարձը կվերադաձնի։ Մարդկանց այդ գովազդը իհարկե գրավում էր։ Թվում էր նաև, որ հյուրանոցը կարող է շուտով աղքատանա և փակվի։ Բայց տեսանելիությունը տասնյոթ տարվա ընտացքում ընդամենը տասնհինգ օր է վատ եղել։
273․Նախադասություները տարբերվում էին նրանով Ա նախադասությունում բացահայտվում է:
274.1. Մեր Երկրին ինչ-որ Աստղակերպ կամ փոքր մոլորակ է ընդհարվել
2․Կենդանիները հարվածից կամ ցնցումից չեն ոչնչացել
3․Արեգակի ճառագայները չեն կարողացել հասնել նրան
4․Դրանց թվում ե նաև դինոզավրները։
Բառարանընթերցման ֆլեշմոբ/ Անունների բառարան
Սեդա- Նշանակում է «տիրուհի»
Անի- ծագել է այոց միջնադարյան քաղաքամայր Անիի անունից։
Արթուր- այն փոխառվել է հռոմեական հեթանոսական Artōrius ազգանունից
Մարի- «դառնության ծով» կամ «սիրելի», «ցանկալի»
Նարեկ- Հայերը «նարեկ» են կոչել միջնադարյան հայ հանճարեղ բանաստեղծ Գրիգոր Նարեկացու «Մատյան ողբերգության» գիրքը, որը համարվում էր նաև բուժարան։ Իրականում Նարեկ գյուղի անունից է առաջացել։
Լևոն- անունը առաջացել է հունական Leon անունից է, որ նշանակում է «առյուծ»
Գոհար- նշանակում է «ադամանդ» կամ «անգին քար»։
Ռոզա- «վարդ» կամ «ծաղիկների թագուհի»
Ադամ-տուգաբանվում է իբրև «երկրային», «մարդ»
Առաջադրանքներ 256-270
256․Նրան լքել էր անձնակազմը: Դա Ազորյան կղզիների և Պորտուգալիայի միջև հայտնաբերելուն հակառակ էր: «Մերի Սելեսթ» առագաստանավը Նյու-Յորքից դուրս է եկել նոյեմբերի 7-ին և ուղևորվել դեպի Ճենովո:
257․-Գիտես թե ով է հայտնագործել պաղպաղակը։
-Ոչ, կպատմես։
-Ուրեմն լսիր, հայտնի է, թե Սիլիցիան նվաճած արաբները տանմեկերորդ դարում մի հետաքրքիր ուտելիք էին պատրաստում, թռչունի ձվի պարունակությունը դատարկում էին, դատարկ կճեպի մեջ համեմված ջուր լցնում և միի գիշեր թողնում ձյան մեջ։
-Ինչ հետաքրքիր է, իսկ այլ վարկած կա՞։
-Այո, ասում են, որ հին հռոմացիները նույնպես ունեցել եմ իրենց սառն աղանդերը․ հանում էին դեղձի միջուկը և փոխարենը՝ մեջը սառույցի կտորներ լցնում։ Սակայն հին չինական վարկածը ավելի հետաքրքիր է։ Նրանք հռոմացիներից դեռ շուտ , որպես սառը անուշեղեն , գործածել են ձյունը՝ լիմոնի , նարնջի կտերների ու նռան հատիկների հետ խառնած։
259․Ինչպես կապացուցեք ձեր դասի օգտակարությանը իմ ապագայի համար։
Ինչ կյանքի փորձ կտա այս առարական։
260․Մի անգամ քննությունից առաջ ես Էյնշտեյնին հարցցրեցի, թե արդյուք քննության հարցրեը դժվար են լինելու։Նա պատասխանեց, որ ոչ թե բոլոր հարցերը այնցալ տարվան են լինելու։ Ես թե ասեց, որ եթե այդպես անենք միևնեույն պասախաները կլսեն։ Նա ինձ հակաճառեց և ասա, որ ես սխալվում եմ և անցել է ուղիղ մեկ տարի և միևնույն հարցերի ճիշտ պատասխանները արդեն պետք է նույնը չլինեն քանի, որ այս մեկ տարում գիուտթյունը հսկայական քայլերով առաջ է ընկեր։
Հայոց լեզու վարժություններ 246-255
246.Ա շարքի բառերը բարդ բառերեն և երկրոդ բառերը արմատական բառեր են որոնք սկսում են ը։
Բ շարքի բառրերը բարդ բառերեն և երկրոդ բառերը արմատական բառեր են որոնք սկսում են օ։
Գ շարքի բարդ բառերեն և երկրոդ բառերը արմատական բառեր են որոնք սկսում են է։
247.Քարացած կանգնեց քաղաքի հրապարակում որպեսզի մեղվի ուշադրության տակ չլինի։
Քարացած կանգնեց քաղաքի հրապարակում որովհետև չէր կարողանում աչքը կտրել այդ գեղեցիկ աղջկանից։
Հայացքը հառել էր անափանց խավարին գտնվող երկու լույսերին։
Հայացքը հառել էր անփանց խավարին որպեսզի հասկանար թե , որ գյուղում է։
Վերջին այցելուն ուշադիր նայում էր այդ նկարին, որպեսզի ամեն ինչ մանրակրկիտ նկատի։
248․Արտակը, հարգալից բարևեց բոլորին ու մոտեցավ հորը։
Հասմիկը, հավանաբար հիմա , հասուն օրիորդ է։
Զարմացած երեխան մոտեցավ արջուկին։
Մագղաթյա մատյանը դրված էր սեղանին։
249․Գեղեցկուհի մի աղջիկ, հավքում էր սիուն մի ծաղկի փունջ։
Մի կամիր մեքենա , անցավ ալ կակաչների մոտով։
Նա ակնկալում էր իր ընկերոջ օգնությունը , բայց նրա հույսը լքեց։
Լուրթ երկինքը ճանամարհում էր դեպի երկնագույն ծով