Տեքստում քննարկվում է ռուս-թուրքական պատերազմի ժամանակ հայության կազմակերպման խնդիրը։ Վահան Տերյանը մատնանշում է, որ հայերը կանգնած էին ճակատագրական վտանգների առաջ, և առանց համախմբված, ուժեղ կազմակերպության ազգը չէր կարող դիմակայել այդ մարտահրավերներին։ Նա ընդգծում է, որ միայն եկեղեցին չի կարող ծառայել որպես ազգային կառույց, քանի որ քաղաքական հասունությունը դեռևս թույլ էր, իսկ մտավորականության մի մասը ազգային ինքնագիտակցությունից հեռացել էր։
Վահան Տերյանը շեշտում է, որ հայ ինտելիգենցիան պետք է համախմբեր հասարակության տարբեր խավերը, ստեղծեր մի ընդհանուր ազգային մարմին, որը կղեկավարեր հայությունը պատերազմի ընթացքում։ Չնայած մամուլի կոչերին, այդ համազգային կազմակերպությունը չձևավորվեց, քանի որ որոշ գործիչներ ձևականորեն աջակցում էին գաղափարին, սակայն գործնականում խոչընդոտում էին այն՝ քաղաքական պայմանները պատճառաբանելով
Սեդա Ենգիբարյանի բլոգ 