Թարգմանչաց տոնը Հայաստանում ազգային-եկեղեցական տոն է, որը նշվում է երեք տարին մեկ՝ հոկտեմբերի երկրորդ շաբաթ օրը։ Այն հիմնադրվել է 1979 թվականին և հիշատակում է հայերեն թարգմանությունը Մեսրոպ Մաշտոցի ժամանակներից մինչև մեր օրերը։
Հայ եկեղեցին տարին երկու անգամ հարգում է թարգմանիչների հիշատակը։ Առաջինը «Սահակ և Մեսրոպ սուրբերի տոնն է», իսկ երկրորդը՝ «Սրբոց Թարգմանչաց մեր» տոնը, որում ընդգրկված են Մեսրոպը, Սահակը և նրանց աշակերտները՝ Եղիշեն, Մովսես Խորենացին, Դավիթ Անհաղթը, Գրիգոր Նարեկացին և Ներսեսը։ Շնորհալի. Այս սուրբ գործիչները ճանաչված են հայ մշակույթի և հավատքի մեջ ունեցած ավանդի համար։
Ըստ պատմիչ Մովսես Խորենացու՝ Մեսրոպ Մաշտոցը հայոց այբուբենը ստացել է աստվածային տեսիլքով, ինչի արդյունքում թարգմանվել է Սողոմոնի Առակաց՝ առաջին հայերեն տեքստը։ Սահակն ու Մեսրոպը դպրոցներ են բացել հայերեն գրություն սովորեցնելու համար և իրենց աշակերտների հետ թարգմանել Աստվածաշունչը ասորերենից և հունարենից։ Նրանց թարգմանությունը, որը հայտնի է որպես «Թարգմանությունների թագուհի», այսօր էլ բարձր գնահատականի է արժանանում։
Հայերեն թարգմանությունները առանցքային դեր են խաղացել հույն և ասորի հեղինակների ստեղծագործությունների պահպանման գործում, որոնց բնօրինակները կորել են։ Հայկական ձեռագրերն այժմ արժեքավոր աղբյուրներ են համաշխարհային մշակույթի ուսումնասիրության համար, քանի որ դրանք պահպանում են տարբեր քաղաքակրթությունների պատմաբանների, փիլիսոփաների և բժիշկների գրվածքները։
Պատմության ընթացքում հայ թարգմանիչները շարունակել են իրենց աշխատանքը՝ թարգմանելով տեքստեր այնպիսի լեզուներից, ինչպիսիք են վրացերենը, պարսկերենը, ֆրանսերենը, թուրքերենը, ռուսերենը և անգլերենը: Այս թարգմանությունները հարստացրել են հայ մշակույթն ու հասարակությունը։ Բացի այդ, Թարգմանչաց միջազգային օրը, որը նշվում է սեպտեմբերի 30-ին, հարգում է Սուրբ Ջերոմիոսին, ով Աստվածաշունչը թարգմանել է լատիներեն։
Սեդա Ենգիբարյանի բլոգ 